Dili, 13 de Outubro de 2026 (IKLIK.INFO)-Pasiente sira ne’ebé infeksaun ba moras HIV balun dropout husi tratamentu mediku tanba iha estigma no diskriminasaun husi sosiedade pesoal saúde balun no inklui sira nia família rasik.
Prezidente INCSIDA Daniel Marçal dehan, ema sira ne’ebé deskonfia an ho moras HIV tenke ba halo teste raan nunee bele hatene an hodi halo tratamentu liuhusi hemu ai-moruk atu bele iha moris saudavel, nune’e INCSIDA nafatin iha esforsu atu labele mosu estigma no diskriminasaun hodi halo ema ne’ebé moris ho moras HIV labele dropout husi tratamentu mediku, husi estigma mos deskriminasaun maka halo ema la hatudu an halo ema moe hodi halo konsultasaun liuliu atu bele halo teste ba raan hodi identifika moras iha ema nia isin.
“Ema ne’ebé la hatene regra HIV SIDA nian ne’e nafatin iha estigma no diskriminasaun impaktu husi estigma no deskriminasaun ne’e mak dropout sa’e tanba ema mos ba klinika, sentru saúde, foti ai-moruk dalaruma iha pesoal saúde balun maka halo hahalok deskrimina hamoras ema nia sentimentu” dehan Prezidente INCSIDA Daniel Marcal iha Praia dos Coqueiros Dili, (13/10).
Nia dehan tan, husi hahalo estigma no diskriminasaun maka INCSIDA implementa diresaun ida kona-ba kuidadu no apoiu ema ho moras HIV SIDA ne’ebé halo formasaun iha munisípiu sira atu hasae ema nia konsesimentu halo atendimentu di’ak hodi ema teste raan no halo tratamentu hodi reduz risku transmisaun HIV SIDA hodi bele rezolve kazu ki’ik sira, tanba sensibilizasaun de’it mos sei la rezolve tanba HIV ne’e liga ho atetude ema nian lorloron.
“Dropout ne’e akontese tanba sira laiha konesimentu, estigma ho deskriminasaun, laiha konesimentu garante fali ba ai-moruk tradisional, ne’ebé hau hakarak hateten ba maluk sira hotu ne’ebé hatene an hela moris hela ho HIV hemu ona ai-moruk ne’e tenke kumpri tuir regra sira ne’ebé doutor sira hateten atu evita risku tranzmisaun ita nia feen ho oan mos sei la hadaet” dehan Daniel Marçal.
Jornalista: Silvino Freitas
