Asosiasaun Jornalista Organiza Media Tour Ba Area Isoladu iha Fronteira, Hodi Kobre Situasaun Povu Nebe Hasoru

  • 0
  • 26 views

Díli, 30 Setembru 2026 (Iklik.Info) — Asosiasaun Jornalista tolu iha Timor-Leste hanesan  Asosiasaun Jornalista Timor Lorosa’e (AJTL), Uniaun Profisaun Jornalista Timor-Leste (UPJTL) no Timor-Leste Press Union (TLPU) lori jornalista sira ba área rural atu besik liután ho realidade moris povu nian, liuliu kona-ba kondisaun sosial no ekonomia komunidade ne’ebé iha área remota. Inisiativa ne’e mós sai nu’udar oportunidade ba jornalista sira atu haree no komprende diretamente situasaun ne’ebé komunidade rurál hasoru iha sira nia moris loroloron.

Prezidente AJTL, Zevonia Vieira, hatete, atividade ne’e hala’o nu’udar parte husi komemorasaun loron liberdade imprensa no lori jornalista sira ba área rural no izolada atu haree diretamente situasaun komunidade no fó sai informasaun kona-ba realidade ne’ebé dala barak seidauk hetan espasu sufisiente iha média.

Nia dehan, área fronteira no área izolada sira sei hasoru dezafiu iha área edukasaun, saúde no asesu ba informasaun. Tanba ne’e, jornalista sira iha papel importante atu kobre realidade komunidade no hatudu problema sira ne’ebé presiza atensaun husi governu no setor relevante.

“Jornalista kontribui liu husi kobertura informasaun, no governu mos bele haree no buka solusaun ba problema sira ne’ebé komunidade hasoru,” dehan Prezidente AJTL Zevonia  Vieira ba jornalista sira iha Palásiu Governu, Díli, Kuarta 30/09.

Atividade AJTL ne’e iha komponente prinsipál rua, mak media tour, ne’ebé envolve jornalista sira husi plataforma média oioin atu halo kobertura iha área fronteira no komunidade izolada, no sosializasaun kona-ba importánsia literasia dijital ba juventude no estudante sira iha Bobonaro.

Sosializasaun ne’e fó énfaze ba maneira atu asegura utilizasaun informasaun dijital ho responsabilidade no kombate misinformation ka informasaun sala.

Iha atividade media tour ne’e, jornalista hamutuk 20 husi plataforma média oioin partisipa no hala’o atividade durante loron tolu. Atividade ne’e hetan apoiu finanseiru husi Sekretaria Estadu Komunikasaun Sosiál (SEKoms), ho montante hamutuk US$5.000.

Iha fatin hanesan Prezidente Uniaun Profisaun Jornalista Timor-Leste (UPJTL),  Horacio Babo, hatete, objetivu husi media tour ne’e mak hakbesik jornalista sira ho povu, liuliu komunidade iha área fronteira no munisípiu sira.

No jornalista sira sei desloka ba munisípiu sira, liuliu área fronteira, atu halo vizita, kobertura no mós sosializasaun kona-ba literasia média ba foinsa’e no komunidade sira.

Aleinde ne’e, UPJTL sei halo kobertura ba atividade sosial sira ne’ebé akontese iha área rural, nu’udar parte husi atividade atu selebra Loron Liberdade Imprensa ne’ebé sei monu iha 16 Outubru.

Horacio hatete, UPJTL hetan oportunidade atu halo media tour ba Oecusse durante loron haat. Iha Oecusse, jornalista sira sei ba to’o área rural sira, hasoru estudante no komunidade, no sosializa importánsia média ba foinsa’e sira.

Nia hatete katak, liu husi atividade ne’e, jornalista sira sei halo kobertura ba atividade sira ne’ebé akontese iha área rural, inklui haree diretamente prosesu dezenvolvimentu no dezafiu ne’ebé komunidade sira hasoru.

“Espera katak media tour ida ne’ebé ami halo bele tulun jornalista sira hakbesik ba komunidade, bele haree prosesu dezenvolvimentu no dezafiu sira ne’ebé mak sira hasoru,” hatete Horacio.

Nia aumenta katak jornalista sira bele haree diretamente dezafiu ne’ebé akontese iha área rural, atu nune’e realidade komunidade sira bele fahe ba públiku liu husi kobertura jornalístika, no iha tempu hanesan mós kontinua halo sosializasaun kona-ba literasia média ba foinsa’e sira.

Governu  Apoiu  Média Tour, Expedito;  Garante Sei Laiha intervensaun Ba Polítika Editorial

Governu Timor-Leste liuhosi Sekretariu Estadu Komunikasaun Sosiál (SEKoms)  sei nafatin fó apoiu ba atividade media tour ne’ebé envolve jornalista sira atu hakbesik liután ho komunidade no hatene diretamente realidade moris povu nian no mos garante katak apoiu Governu ne’e la’ós atu halo intervensaun ba polítika editorial iha redasaun sira, no liberdade imprensa, liberdade espresaun no imparsiálidade jornalista sira tenke nafatin hetan garantia.

Sekretáriu Estadu Komunikasaun Sosiál (SEKoms) Expedito Dias Ximenes,  agradese ba Prezidente AJTL, Prezidente UPJTL, Prezidente TLPU no membru sira ne’ebé halo atividade ida ne’e sai moris no iha sentidu, tanba jornalista sira la’ós de’it servisu loroloron iha meza redasaun, maibé bele mos sai ba komunidade atu konhese diretamente realidade moris povu nian no fó sai informasaun ne’ebé povu hasoru.

Expedito dehan, jornalista sira iha papel importante nu’udar “ponti média”, ne’ebé bele lori informasaun kona-ba realidade no moris komunidade ba públiku, inklui ba autoridade no instituisaun relevante.

Expedito mos esplika katak iha oin, se iha kestaun ruma husi prosesu media tour ida ne’ebé presiza diskute no hato’o ba governu, governu sei nafatin fó apoiu ba atividade sira ne’ebé iha objetivu atu hakbesik jornalista sira ho komunidade.

Nia mós hato’o pedidu ba jornalista sira atu aproveita avansu teknolojia, liuliu ho prezensa inteligência artifisial (AI) no scam call center ne’ebé mosu iha rai Timor-Leste. Tanba prezensa jornalista sira iha programa ida ne’e bele ajuda esplika liután kona-ba benefísiu no risku husi inteligência artifisial, liuliu ba juventude.

Expedito subliña katak utilizasaun média Sosiál no plataforma dijital sira presiza halo ho responsabilidade no étika, atu bele ajuda kria estabilidade no konfiansa nasional. Maski governu fó apoiu ba programa hanesan ne’e ho orsamentu limitadu, apoiu ne’e la’ós atu halo intervensaun ba polítika editorial iha redasaun sira.

“Ha’u hakarak repete dala ida, mesmu governu apoiu programa hanesan ne’e ho orsamentu uituan, maibé sei la interven ita boot sira nia polítika editorial iha ita boot sira nia redasaun no ita boot sira nia kompromisu ba produtu jornalístiku. Labele iha intervensaun husi poder polítiku no poder ekonomiku,” nia hatete.

Nia afirma katak liberdade no imparsiálidade jornalista sira tenke nafatin hetan garantia, inklui liberdade imprensa no liberdade espresaun.

Entretantu media tour ne’ebe sei Asosiasaun Jornalista tolu lori média oioin iha nasionál sei ba iha Munisípiu Bobonaru, Munisípiu Covalima no Reisaun Administrativu Espesiál Oecusse Ambeno (RAEOA).

Jornalista: David da Costa

Insendiu iha Taibesi Deskonfia Fugaun Mak Nakfera , no Eis Merkadu Komoro Seida’uk Hatene nian Motivu
Prev Post Insendiu iha Taibesi Deskonfia Fugaun Mak Nakfera , no Eis Merkadu Komoro Seida’uk Hatene nian Motivu
CEGDI Realiza Sensibibilizasaun Kampus Seguru, Melania:  Tenki Brani Ko’alia sai Violénsia Hasoru Feto
Next Post CEGDI Realiza Sensibibilizasaun Kampus Seguru, Melania: Tenki Brani Ko’alia sai Violénsia Hasoru Feto